SMART - Ustal swoje cele

 Jak skutecznie wyznaczyć cel w (self)coachingu? Wykorzystaj model SMART

Zanim rozpoczniesz marsz w stronę swojego, musisz wiedzieć, gdzie jest meta. W coachingu i self-coachingu wszystko zaczyna się od celu. 

Jest kilka metod pracy nad celem,  jednak zanim przejdziemy do konkretnej, warto zadać sobie jedno fundamentalne pytanie: 

Po co w ogóle wyznaczać cele?

Wiele osób rezygnuje ze swoich marzeń nie dlatego, że brakuje im talentu czy pracowitości, ale dlatego, że same do końca nie wiedzą, czego chcą. Energia podąża za uwagą. Jeśli Twoja uwaga jest rozproszona, Twoja energia także jest rozproszona. 

Dobrze sformułowany cel działa jak kompas i GPS w jednym. Jak wiecie, ja lubię używać metafory pinezki w Google Maps. 

Dlaczego jest to tak ważne?

• Daje kierunek i skupienie (fokus): Kiedy wiesz, czego chcesz, Twoja uwaga naturalnie filtruje rzeczywistość i dostrzega okazje, które wcześniej były niewidoczne.

  

• Oszczędza energię: Zamiast chaotycznie miotać się między różnymi działaniami, inwestujesz czas tylko w to, co przybliża Cię do efektu i uczysz się właściwie ustalać priorytety.

• Buduje motywację: Cel, który jest jasny, realny i Twój własny, daje Ci moc do działania. Przestajesz realizować oczekiwania innych i zasilasz swoją energią własne marzenia.

• Umożliwia mierzenie postępów: Bez celu nie wiesz, czy robisz krok w przód, czy stoisz w miejscu.

Jednym z najlepszych, a zarazem najprostszych narzędzi do precyzyjnego określania celów – zarówno w pracy z klientem, jak i samemu ze sobą – jest model SMART. Model ten  bardzo dobrze sprawdza się w przypadku celów mierzalnych, zarówno w życiu prywatnym jak i biznesie. 

Model SMART w praktyce (Self)Coachingu

SMART to akronim od pięciu angielskich słów, które stanowią swoistą checklistę dla Twojego celu. Jeśli chcesz przepracować dany temat, Twój cel musi być:

S – Specific (Sprecyzowany)

Cel nie może być ogólny. Zamiast mówić: „Chcę lepiej zarządzać czasem” albo „Chcę mieć mniej stresu”, zapytaj siebie: Co to dokładnie oznacza? Jak to będzie wyglądać w praktyce? Prawidłowy kierunek: „Chcę kończyć pracę codziennie o 16:00 i nie zaglądać do maila wieczorem”.

M – Measurable (Mierzalny)

Po czym poznasz, że cel został osiągnięty? Jak zmierzysz swój sukces? Musisz mieć jasny wskaźnik. Prawidłowy kierunek: „Będę ćwiczyć 3 razy w tygodniu po 45 minut” zamiast „Będę bardziej aktywna fizycznie”.

A – Achievable / Attractive (Atrakcyjny i Osiągalny)

Cel musi być dla Ciebie wyzwaniem, ale nie może być rzeczą niemożliwą, bo szybko stracisz motywację. Co ważniejsze – musi być atrakcyjny dla Ciebie, a nie dla Twojego szefa, partnera czy społeczeństwa. Zapytaj siebie: Czy ja naprawdę tego chcę? Co mi to da?

R – Realistic / Relevant (Realistyczny i Istotny)

Czy masz odpowiednie zasoby (czas, pieniądze, umiejętności), aby to zrobić teraz? Czy ten cel pasuje do Twojego obecnego życia i innych wartości? Jeśli masz małe dziecko i pracujesz na etacie, cel „będę spać 8 godzin i pisać książkę 3 godziny dziennie” może być nierealistyczny w tym momencie życia.

T – Time-bound (Określony w czasie)

Cel bez daty ważności to tylko marzenie. Musisz wyznaczyć sobie dead-line. Do kiedy chcesz to osiągnąć? Kiedy zrobisz pierwszy krok? Prawidłowy kierunek: „Do 31 grudnia tego roku ukończę kurs języka angielskiego na poziomie B2”.

Samodzielnie czy z ekspertem? Słowo o roli Profesjonalnego Coacha

Samodzielna praca z modelem SMART w ramach self-coachingu to świetny trening uważności i doskonały pierwszy krok. Pozwala uporządkować myśli i przejąć odpowiedzialność za swoje życie. Warto jednak pamiętać o pewnej granicy.

Fajnie jest rozpisywać cele przy biurku, ale ludzki umysł ma niesamowitą tendencję do stosowania mechanizmów obronnych. Często sami przed sobą ukrywamy to, co trudne, niewygodne lub bolesne. Większość z nas wciąż powtarza w głowie te same schematy, przekonaania i rozwiązania.  I właśnie w tym miejscu pojawia się przestrzeń na współpracę z profesjonalnym coachem.

Dlaczego praca z drugą osobą daje zupełnie inną dynamikę?

• Coach widzi i słyszy więcej: Doświadczony profesjonalista nie tylko słucha Twoich słów, ale też obserwuje Twoje ciało, ton głosu i wahania. Słyszy to, czego Ty sama podświadomie nie chcesz usłyszeć.

• Wyłapywanie sabotażystów/ krytyków wewnętrznych: Coach natychmiast wyłapie momenty, w których sama siebie oszukujesz, stosujesz uniki lub nieświadomie zaniżasz poprzeczkę ze strachu przed porażką. Często na sesjach spotykam osoby, które mają niesamowite umiejętności, których kompletnie nie doceniają. Dopiero spojrzenie drugiej osoby i odzwierciedlenie tego, o czym mówi coachowany otwiera mu oczy na jego własne możliwości.

• Właściwe nakierowanie: Zadając celne, mocne pytania, coach potrafi zedrzeć z celu warstwę „tego, co wypada” i dokopać się do Twoich prawdziwych, głębokich pragnień. Pomaga odkryć, czego naprawdę CHCESZ, a nie co wydaje Ci się, że powinnaś chcieć.

Model SMART to potężne narzędzie, ale w rękach duetu Klient-Coach staje się prawdziwą trampoliną do zmiany. 

Spróbuj rozpisać swój cel już dziś, a jeśli poczujesz, że kręcisz się w kółko – nie bój się sięgnąć po profesjonalne wsparcie.